Santiago de Compostela converterase os próximos 26 e 27 de novembro na sede da xornada estatal da Semana Europea da Robótica, unha iniciativa que se celebrará por primeira vez en Galicia. O encontro terá lugar no CIFP Politécnico de Santiago, onde se desenvolverá unha programación destinada a achegar os avances da robótica e da intelixencia artificial tanto ao ámbito educativo e profesional como á cidadanía.

A cita, denominada ‘Robota: Cultura robótica’, está organizada pola Plataforma Tecnolóxica Española de Robótica (HispaRob), co apoio da Xunta de Galicia e a colaboración de ALLKNOW Education. Trátase da convocatoria anual coa que esta entidade participa na ‘European Robotics Week’, unha campaña internacional promovida por euRobotics na que centos de organizacións europeas impulsan actividades relacionadas coas novas tecnoloxías.

Despois de celebrarse o pasado ano en Valencia, o encontro trasládase nesta edición á capital galega cun programa dividido en tres bloques diferenciados segundo o público ao que se dirixen. A primeira xornada centrarase na aplicación da robótica no ensino, mentres que a segunda combinará un espazo de intercambio profesional cunha feira de acceso libre para familias e persoas interesadas.

O xoves 26 de novembro estará dedicado principalmente aos profesionais da educación Infantil, Primaria, Secundaria e Especial. A programación comezará cunha conferencia inaugural a cargo da tecnóloga Cristina Aranda, á que seguirán diferentes sesións sobre as posibilidades que ofrecen as ferramentas tecnolóxicas nos procesos de aprendizaxe.

Un dos asuntos que se abordarán será a accesibilidade na robótica, mediante unha mesa de debate na que participarán representantes da ONCE e Ana Iglesias, recoñecida co Premio Nacional de Discapacidade Reina Letizia 2023. Esta actividade permitirá examinar a utilización da tecnoloxía en contextos educativos con distintas necesidades de apoio.

Tamén haberá un espazo reservado para compartir experiencias desenvolvidas en centros de ensino galegos a través dos Polos Creativos, unha iniciativa da Xunta destinada a incorporar recursos de programación, robótica e experimentación tecnolóxica aos colexios e institutos.

Nesta sesión intervirán docentes do CEIP Louro de Muros, o CEIP Gregorio Sanz de Ribadeo, o CPI de Atios de Valdoviño e o IES Miraflores de Oleiros, que explicarán como empregan estes espazos nos seus respectivos centros e que actividades realizan co alumnado.

A programación educativa incluirá, ademais, demostracións prácticas de diferentes dispositivos. Os participantes poderán coñecer o funcionamento dun robot social capaz de conducir actividades con nenos e nenas de Infantil, así como experimentar con brazos robóticos industriais adaptados para o seu uso didáctico. O obxectivo destas sesións é que o profesorado poida identificar recursos susceptibles de incorporarse posteriormente ao traballo nas aulas.

A actividade do venres 27 de novembro comezará cunha sesión orientada ás empresas, ás universidades, aos centros tecnolóxicos, ás administracións públicas e ao profesorado de Bacharelato e Formación Profesional. Nesta parte do encontro está prevista a participación de Francesco Ferro, presidente de euRobotics, que acudirá a Santiago para abordar o desenvolvemento da robótica no contexto europeo.

O CIFP Politécnico terá tamén un papel na programación, xa que o seu alumnado presentará varios dos proxectos tecnolóxicos nos que traballa. Entre os dispositivos que se poderán observar figuran un brazo robótico preparado para pintar e outro deseñado para repoñer materiais nun almacén, dúas aplicacións relacionadas coa automatización de tarefas industriais.

Outro dos contidos desta sesión será a presentación de ‘ROBOTA-SUDOE’, un proxecto europeo no que participan a Universidade de Santiago de Compostela (USC) e o Centro Tecnolóxico da Carne de Ourense. A iniciativa investiga o emprego de sistemas robóticos na manipulación de produtos alimentarios, especialmente carne e froita.

O traballo céntrase en desenvolver solucións que permitan aos robots realizar operacións que actualmente requiren intervención manual. Deste xeito, a investigación explora novas posibilidades de automatización para procesos nos que resulta necesario manipular materiais con características físicas diferentes.

A presenza da USC neste proxecto permitirá dar a coñecer en Compostela unha das liñas de investigación que vinculan a robótica co sector agroalimentario, así como o papel das universidades e dos centros tecnolóxicos na transferencia destas aplicacións ao tecido produtivo.

A última parte do encontro estará aberta á cidadanía. O venres 27 de novembro, entre as 17:00 e as 19:00, o CIFP Politécnico organizará unha feira de robótica e experimentación tecnolóxica na que poderán participar persoas de diferentes idades sen necesidade de contar con coñecementos previos.

Durante estas dúas horas, as instalacións do centro educativo converteranse nun espazo de demostración no que os asistentes poderán interactuar con robots equipados con intelixencia artificial, iniciarse na programación e experimentar con dispositivos de realidade virtual.

Entre as propostas anunciadas tamén figura a creación de circuítos eléctricos que se debuxan sobre diferentes superficies e que permiten acender luces, unha actividade destinada a explicar de maneira práctica algúns principios básicos da electrónica.

Esta feira constitúe a parte da programación especificamente dirixida ás familias e ao público xeral, fronte ás sesións formativas e profesionais previstas para o xoves e o venres pola mañá.

A organización habilitou diferentes vías de participación segundo o perfil dos asistentes. As persoas interesadas en acudir ás actividades xerais e profesionais poden formalizar a súa inscrición a través da páxina web de HispaRob, onde se ofrece información sobre o encontro.

Pola súa banda, o profesorado que desexe asistir ás sesións formativas do xoves ou á programación profesional do venres pola mañá deberá tramitar a súa solicitude mediante FProfe, a plataforma de formación da Consellería de Educación.

A celebración de ‘Robota: Cultura robótica’ en Santiago enmárcase na Semana Europea da Robótica, coordinada en España por HispaRob. Esta plataforma reúne empresas, universidades, centros de investigación e organismos públicos que traballan no desenvolvemento e na incorporación de sistemas robóticos a diferentes ámbitos da sociedade.

Ademais da súa función como coordinadora estatal da iniciativa europea, HispaRob forma parte da alianza STEAM polo talento feminino ‘Niñas en pie de Ciencia’, orientada a promover a participación das mulleres nas disciplinas científicas e tecnolóxicas.