A alcaldesa de Santiago, Goretti Sanmartín, amosou este venres o seu apoio ás mobilizacións polo dereito á vivenda, entre elas a acampada instalada na Praza do Obradoiro, e defendeu as actuacións desenvolvidas polo Goberno municipal para actuar sobre o mercado residencial. Ao mesmo tempo, reclamou unha maior implicación da Xunta de Galicia, especialmente no control dos contratos de alugueiro, e pediu ao Estado máis recursos para aplicar as medidas vinculadas á declaración de Compostela como zona de mercado residencial tensionado.
Sanmartín enmarcou a protesta do Obradoiro nunha mobilización máis ampla que, segundo explicou, está a producirse en distintos puntos de Galicia e do Estado ante as dificultades para acceder a unha vivenda. A rexedora sinalou especialmente o impacto da situación sobre a mocidade e os colectivos con maiores dificultades económicas e considerou necesario que as distintas administracións actúen desde as súas respectivas competencias.
A alcaldesa tamén se referiu aos decretos que se debaten este venres no Congreso dos Deputados con medidas relacionadas coa vivenda. Aínda que considerou que non solucionan as causas estruturais do problema, defendeu o seu apoio ao entender que incorporan mecanismos de protección. “Menos decreto e máis dereito”, afirmou citando o deputado do BNG Néstor Rego, antes de engadir que as medidas propostas, malia consideralas insuficientes, supoñen “un paso”.
No ámbito compostelán, Sanmartín reivindicou a actuación desenvolvida polo Concello durante o actual mandato e situou entre os seus principais obxectivos frear a turistificación, recuperar vivenda baleira ou inmobles abandonados, incrementar a reserva de vivenda protexida e ampliar o parque público de alugueiro. Texto pegado
Segundo os datos expostos pola alcaldesa, o número de vivendas de uso turístico reduciuse aproximadamente un 25%, ao tempo que o Goberno local detectou este curso un incremento da oferta de alugueiro e os primeiros indicios de contención dos prezos. Sanmartín evitou presentar estes datos como unha solución definitiva e incidiu en que boa parte das políticas municipais terán resultados a medio e longo prazo.
A ZONA TENSIONADA E O CONTROL DOS CONTRATOS
Un dos principais eixos da intervención foi a entrada en vigor este verán da declaración de Santiago como zona de mercado residencial tensionado. Sanmartín sostivo que este instrumento permite actuar sobre determinadas subas dos alugueiros, pero advertiu de que a súa aplicación necesita da participación doutras administracións.
Neste sentido, reclamou á Xunta de Galicia que exerza as súas competencias de inspección para comprobar que os contratos se axustan á normativa, tanto no relativo aos prezos como á modalidade contractual empregada. A alcaldesa incidiu especialmente nos alugueiros temporais, que quedan fóra dalgunhas das limitacións previstas para os contratos de vivenda habitual.
Preguntada por se o Concello realizou unha petición formal á Administración autonómica para que desenvolva esta inspección, Sanmartín explicou que a cuestión está sendo xestionada desde Urbanismo e que non podía confirmar nese momento se existira unha comunicación oficial. Si asegurou que a necesidade de control xa foi trasladada de maneira informal.
A alcaldesa tamén reclamou ao Estado fondos específicos para os municipios declarados zonas tensionadas, co obxectivo de desenvolver as medidas previstas e incrementar o parque público. Ao seu xuízo, a efectividade desta figura dependerá tanto dos recursos económicos estatais como do seguimento autonómico do cumprimento da normativa.
PELETEIRO, CARAMONIÑA E VIVENDAS BALEIRAS
Sanmartín repasou ademais diferentes actuacións municipais xa iniciadas. Entre elas citou a incorporación de propiedades ao rexistro de solares e a poxa de edificios en ruínas para facilitar a súa rehabilitación, así como o programa de adquisición e recuperación de inmobles na cidade histórica.
Neste último ámbito situou as nove vivendas previstas na Caramoniña, ademais das futuras adquisicións mediante licitación. Tamén lembrou as modificacións fiscais impulsadas para gravar as vivendas baleiras pertencentes a grandes propietarios e introducir bonificacións para as protexidas.
Outra das medidas destacadas foi a mobilización de solo destinado á construción de vivenda protexida e a cesión gratuíta de parcelas á Xunta para ese mesmo fin. A alcaldesa referiuse igualmente ao desenvolvemento dos terreos do antigo Peleteiro, onde o Concello prevé ampliar a superficie residencial inicialmente contemplada e reservar polo menos un 45% para vivenda protexida.
A estas actuacións sumou os cambios no planeamento e as medidas de control destinadas a evitar que o uso residencial sexa substituído por usos turísticos. Sanmartín sostivo que o Concello leva traballando nestas políticas desde o inicio do mandato e defendeu que a vivenda xa constituía unha prioridade municipal antes da actual vaga de protestas.
RESPOSTA ÁS CRÍTICAS DO PP POLA ACAMPADA
Durante a rolda de prensa, a alcaldesa foi preguntada polas críticas formuladas polo portavoz municipal do PP, Borja Verea, sobre a acampada do Obradoiro, en particular acerca da súa autorización e do posible uso de electricidade procedente de dependencias municipais.
Sanmartín non entrou a aclarar se a protesta conta cunha autorización específica e considerou esas cuestións secundarias respecto do problema que motivou a mobilización. Si negou expresamente que a acampada estea sufragada polo Concello: “Non hai fondos públicos utilizados para a acampada”, asegurou.
A rexedora defendeu que as persoas concentradas están exercendo o seu dereito a reclamar cambios nas políticas de vivenda e expresou a súa “solidariedade” coas súas reivindicacións. Ante as críticas de Verea por apoiar unha protesta que tamén reclama medidas ao Concello, Sanmartín admitiu que as demandas afectan igualmente á Administración municipal.
“Todas as administracións teñen que colaborar”, afirmou. A alcaldesa asegurou que o Goberno compostelán manterá os “oídos abertos” ás peticións que os colectivos mobilizados dirixan ao Concello, ao tempo que insistiu en que a solución require actuacións coordinadas entre os ámbitos municipal, autonómico e estatal.
Sanmartín tamén cuestionou a política de vivenda da Xunta e puxo como exemplo a recente entrega de 24 vivendas públicas en Santiago, que contrapuxo aos anos transcorridos desde anteriores promocións autonómicas na cidade. Ademais, volveu criticar a oposición do Goberno galego durante a tramitación da declaración de Compostela como zona tensionada.
