A alcaldesa de Santiago, Goretti Sanmartín, saíu ao paso das críticas formuladas por PP e PSOE arredor da nova solicitude municipal para declarar a cidade como zona de mercado residencial tensionado e defendeu tanto o procedemento seguido como a utilidade da medida para actuar sobre o prezo do alugueiro.
Na súa comparecencia, a rexedora subliñou que a remitida agora á Xunta de Galicia é a segunda solicitude formulada polo Concello, e non a terceira, como asegurou que se ten indicado desde o Partido Popular. Segundo lembrou, a primeira petición foi rexeitada pola administración autonómica malia que, en palabras do goberno local, cumpría cos requisitos esixidos.
Sanmartín respondeu tamén ás críticas do concelleiro popular José Antonio Constenla sobre a suposta falta de acceso ao expediente. A alcaldesa asegurou que o diagnóstico que acompaña a solicitude estivo en exposición pública dende o 19 de xaneiro, polo que, ao seu xuízo, houbo tempo suficiente para consultalo e analizalo.
Outro dos reproches da oposición apunta á falta de medidas complementarias. Sobre esa cuestión, a rexedora afirmou que a declaración vai acompañada de medidas correctoras, algo que definiu como unha obriga legal. Engadiu que esas actuacións foron tratadas co sector en foros públicos e forman parte do expediente remitido á Xunta.
En relación coa eficacia da declaración, Sanmartín contrapuxo a posición do goberno local coa expresada polo PP, ao que atribuíu a idea de que a medida “non vai servir para nada”. Fronte a iso, a alcaldesa lembrou que hai 307 municipios declarados como zona tensionada e sostivo que os primeiros resultados coñecidos son positivos, aínda que admitiu que será necesario agardar máis tempo para avaliar os efectos a medio prazo.
Para apoiar esa tese, mencionou experiencias doutros lugares con mecanismos de control do alugueiro, entre elas o caso de 200 cidades estadounidenses, sobre as que dixo que existen estudos que atribúen a estas políticas unha contribución á estabilización das rendas e á protección das persoas inquilinas e das comunidades residentes.
No ámbito galego, puxo como exemplo o caso da Coruña, cidade que conta coa declaración, e asegurou que o prezo medio do alugueiro baixou un 7% entre xuño e decembro de 2025. Tamén indicou que en decembro de 2025 se asinaron 336 contratos, fronte aos 220 formalizados no mesmo mes de 2024.
A alcaldesa vinculou esta medida coa política municipal de vivenda e respondeu tamén ás acusacións da oposición sobre un suposto fracaso nese ámbito. Nese punto, citou como exemplo o avance na ordenación da parcela de Peleteiro, onde se prevé a creación de vivenda protexida no centro da cidade, e reivindicou o impulso do rexistro de soares e da poxa como instrumentos para favorecer a rehabilitación de inmobles.
Sanmartín engadiu que o Concello tamén solicitou á Xunta un programa de colaboración para a rehabilitación de vivendas, petición que, segundo afirmou, non obtivo resposta positiva, mentres que noutras cidades si se desenvolveron iniciativas semellantes.
Por último, a rexedora confirmou que a solicitude xa foi trasladada directamente á Xunta e expresou a expectativa de que a administración autonómica responda “o máis rápido posible”. O goberno local sostén que a declaración pode ser unha ferramenta útil para facilitar o acceso á vivenda en alugueiro a prezos máis asumibles en Santiago.
