O Parque das Ciencias de Santiago acolleu este domingo o acto de descubrimento da placa dedicada ao científico Fernando Calvet y Prats, designado este ano Científico Galego do Ano pola Real Academia Galega de Ciencias (RAGC). O acto contou coa presenza da alcaldesa de Santiago, Goretti Sanmartín, membros da corporación municipal —entre eles José Antonio Constenla (PP), Mercedes Rosón (concelleira non adscrita) e Marta Abal (PSOE)—, así como representantes da propia Academia e do Grupo Zendal, herdeiro dos laboratorios fundados polo homenaxeado.
Na súa intervención, a vicepresidenta da RAGC, Alicia Estévez, lembrou que Calvet foi “pioneiro e modernizador da química orgánica e da bioquímica en Galicia”. Destacou que creou o primeiro laboratorio galego de investigación en química orgánica e foi un dos impulsores da biotecnoloxía e da industria farmacéutica no país. Estévez subliñou tamén o seu papel como director científico dos Laboratorios Miguel Servet en Vigo, nos anos trinta, e posteriormente como fundador dos Laboratorios Celtia, xermolo do actual Grupo Zendal: “O polo biotecnolóxico do Porriño non existiría se non fose pola figura de Fernando Calvet”, sinalou.
A académica fixo fincapé nas numerosas patentes rexistradas polo científico, entre as que mencionou as relacionadas cos derivados de alcaloides e vitaminas, así como o insecticida ZZ, que lle deu grande recoñecemento. Ademais, resaltou a súa contribución á modernización da universidade, tanto pola incorporación das mulleres á investigación como pola promoción da vida cultural e asociativa do estudantado.
Pola súa banda, Goretti Sanmartín agradeceu á Academia “esta iniciativa que cada ano nos permite coñecer figuras fundamentais da ciencia galega”. A alcaldesa definiu a Calvet como unha persoa “cunha relación extraordinaria con Santiago, catedrático de Química Orgánica e home comprometido coa defensa das liberdades e coa idea de Galiza como país”.
Sanmartín recordou que o científico foi vítima da represión franquista de 1936, o que o afastou da carreira universitaria e o levou a desenvolver a súa actividade no ámbito privado, “onde acadou logros moi relevantes vinculados a Celtia”. A rexedora compostelá subliñou tamén a súa visión humanista da ciencia: “Entendía a investigación non como unha burbulla illada, senón como unha ferramenta para mellorar a sociedade”.
A coincidencia da homenaxe co aniversario da fundación do Seminario de Estudos Galegos levou a Sanmartín a trazar un paralelismo entre Calvet e os membros daquela institución: “Era unha figura próxima a ese espírito modernizador que defendía a apertura da universidade á sociedade, a igualdade e a identidade cultural”.
O acto, organizado pola RAGC co apoio do Concello de Santiago, insírese na serie de recoñecementos anuais que honran a figuras científicas galegas no espazo do Parque das Ciencias, convertido nos últimos anos nun lugar de memoria e divulgación da ciencia en Galicia.
