Santiago de Compostela será a sede en outubro de 2027 do Foro Consultivo Anual dos Itinerarios Culturais do Consello de Europa, unha das principais citas internacionais vinculadas á cooperación e á promoción do patrimonio cultural europeo. A elección da capital galega coincidirá ademais cunha data simbólica para este programa, xa que se cumprirán 40 anos tanto da súa creación como da Declaración de Santiago de Compostela, considerada o documento fundacional da iniciativa.
O secretario de Estado de Cultura, Jordi Martí Grau, presentou este xoves a celebración do foro compostelán durante a edición de 2026 do encontro, que se desenvolve en Armenia. O Ministerio de Cultura confirmou así que España asumirá a organización da cita do próximo ano nunha cidade estreitamente ligada á propia orixe do programa europeo.
A relación de Compostela cos Itinerarios Culturais remóntase a 1987, cando os Camiños de Santiago de Compostela se converteron no primeiro Itinerario Cultural certificado polo Consello de Europa. A iniciativa serviu desde entón como punto de partida para unha rede que busca conectar territorios de diferentes países a través de elementos compartidos do seu patrimonio histórico, artístico e cultural.
Segundo sinala o Ministerio de Cultura, “o Camiño de Santiago converteuse no modelo de referencia de cooperación cultural transnacional para o Consello de Europa”. Catro décadas despois daquela primeira certificación, o foro regresará así á cidade vinculada ao nacemento do programa para analizar a súa evolución e os retos que afrontan este tipo de redes culturais.
O Programa dos Itinerarios Culturais promove o coñecemento da historia e da identidade europea mediante proxectos transfronteirizos arredor do patrimonio, a cultura e o diálogo entre territorios. As rutas poden artellarse arredor de ámbitos moi diversos, desde a arquitectura e a paisaxe ata a gastronomía, o patrimonio inmaterial, a relixión ou figuras relevantes da arte, a música e a literatura.
Para recibir o recoñecemento do Consello de Europa, cada itinerario debe estar relacionado cos valores promovidos pola institución e implicar polo menos tres países europeos. Actualmente existen 52 itinerarios certificados, dos que 32 contan con participación española, segundo os datos facilitados polo Ministerio.
O Foro Consultivo Anual funciona como o principal espazo de encontro e avaliación do programa. Nel participan representantes das propias rutas, institucións públicas, especialistas e entidades relacionadas coa xestión do patrimonio para analizar os resultados dos proxectos, compartir experiencias e estudar novas fórmulas de colaboración entre territorios.
Cada edición é organizada por un dos países integrantes do Acordo Parcial Ampliado dos Itinerarios Culturais do Consello de Europa, en colaboración co European Institute of Cultural Routes, organismo técnico con sede en Luxemburgo. Entre as cuestións habituais do encontro figuran as tendencias que afectan ás rutas culturais, as novas prácticas profesionais, a posta en marcha de iniciativas e a creación de novas asociacións internacionais.
España forma parte desde 2023 do Bureau do Consello de Dirección do Acordo Parcial Ampliado, integrado por cinco países, e exerce ademais a presidencia deste órgano desde maio de 2025 ata maio de 2027. A celebración do foro en Compostela chegará poucos meses despois de concluír ese período e nun ano no que a cidade tamén estará marcada pola celebración do Ano Santo Xacobeo 2027.
