A Facultade de Ciencias Políticas e Sociais da Universidade de Santiago de Compostela converterase os días 5 e 6 de outubro nun espazo de debate arredor do futuro dos gobernos locais. O centro universitario organiza, en colaboración coa Deputación da Coruña, o foro ‘Territorios que Lideran. O futuro comeza no local’, que reunirá persoal investigador, representantes municipais, responsables públicos e profesionais técnicos de distintas administracións.
O encontro abordará durante dúas xornadas algúns dos asuntos que condicionan actualmente a actuación dos concellos, desde o acceso á vivenda e a ordenación territorial ata a dixitalización das administracións, a cooperación entre municipios ou a participación política das mulleres. O programa combinará a análise académica con experiencias desenvolvidas desde os propios gobernos locais, entre elas a de Santiago de Compostela.
A organización sitúa o foro nun contexto no que cuestións de alcance estatal ou global como o envellecemento demográfico, as desigualdades, a transición ecolóxica, a transformación tecnolóxica ou os problemas de acceso á vivenda teñen consecuencias concretas sobre cidades e municipios. A proposta busca analizar que ferramentas teñen as administracións locais para responder a estas transformacións e que experiencias poden trasladarse entre territorios.
A actividade comezará o luns 5 de outubro ás 09:30 coa inauguración institucional, na que está prevista a participación do presidente da Deputación da Coruña, Valentín González Formoso; a reitora da USC, Rosa María Crujeiras; a vicepresidenta executiva da Federación Galega de Municipios e Provincias, María Barral Varela; e a decana da Facultade de Ciencias Políticas e Sociais, Marta Lois.
Un dos principais relatorios da programación chegará ás 10:00, coa conferencia inaugural de Joan Subirats, investigador especializado en políticas públicas, gobernanza e innovación democrática. Baixo o título ‘A forza e a significación do municipalismo nun escenario de acumulación de crises’, analizará as posibilidades de actuación dos gobernos locais ante a coincidencia de problemas sociais, económicos, ambientais e relacionados co funcionamento das democracias.
O programa continuará cunha mesa centrada en experiencias municipais de transformación, na que Santiago contará con representación propia. O concelleiro de Urbanismo, Vivenda e Cidade Histórica, Iago Lestegás, compartirá sesión co alcalde de Oleiros, Ángel García Seoane, e co alcalde da Pontenova, Darío Campos Conde. Marta Lois será a encargada de moderar este primeiro intercambio entre representantes locais.
A primeira xornada tamén reservará un espazo para estudar as posibilidades de introducir cambios na democracia e nas institucións desde a escala municipal. A mesa estará moderada por Alba Alonso e contará coas intervencións de Gemma Ubasart, da Universidade de Girona, e Lucía Díaz Vilariño, da Universidade de Vigo.
Pola tarde, o debate centrarase especificamente na presenza das mulleres nas estruturas municipais coa mesa ‘Mulleres e poder político local’. A sesión, moderada por Isabel Diz, abordará tanto as dificultades que continúan condicionando o acceso feminino ás alcaldías como as características do exercicio do poder político desde os concellos.
Participarán nesta conversa Marta Cruells, investigadora senior no Barcelona Supercomputing Center; a propia Marta Lois; a alcaldesa de Muros, María Lago Lestón; e a alcaldesa de Cangas, Araceli Gestido. A través das súas intervencións, o foro combinará perspectivas académicas coa experiencia directa de mulleres que ocupan responsabilidades institucionais no ámbito municipal.
COOPERACIÓN ENTRE CONCELLOS, TERRITORIO E DIXITALIZACIÓN
A programación continuará o martes 6 de outubro cunha conferencia de Carmen Navarro sobre o lugar que ocupan os gobernos locais dentro dun sistema de gobernanza no que as decisións se distribúen entre diferentes niveis administrativos. A partir de aí, a segunda xornada trasladará o foco aos cambios organizativos e territoriais aos que deberán responder os concellos.
Entre os participantes estará Rubén Lois, que tratará cuestións vinculadas coa cooperación intermunicipal e a ordenación do territorio, dous ámbitos especialmente relevantes para municipios que comparten servizos, infraestruturas ou dinámicas demográficas. Pola súa banda, Ramón Bouzas abordará a gobernanza dixital e os cambios que a incorporación de novas ferramentas tecnolóxicas implica para o funcionamento das administracións.
O foro rematará cunha conversa dedicada especificamente ao futuro do municipalismo en Galicia, na que se analizarán os cambios políticos, institucionais e sociais aos que deberán adaptarse os gobernos locais nos vindeiros anos. A intención dos organizadores é que o encontro permita poñer en común o coñecemento producido desde as universidades co traballo desenvolvido diariamente nas administracións.
A Facultade de Ciencias Políticas e Sociais e a Deputación da Coruña propoñen así ‘Territorios que Lideran’ como punto de encontro entre investigación académica, coñecemento técnico e xestión municipal. O programa parte da consideración dos concellos non só como administracións encargadas de prestar servizos, senón tamén como espazos nos que se están ensaiando novas políticas públicas e fórmulas de participación que poden ser aplicables noutros territorios.
