As catro candidatas á reitoría da Universidade de Santiago de Compostela protagonizaron na tarde deste luns un debate público centrado na relación entre a universidade e a cidade, coa vivenda, o valor histórico da institución e o papel social da USC en Compostela como eixos principais. O acto celebrouse en Afundación a cargo do Ateneo de Santiago baixo o título ‘Universidade e cidade’ e prolongouse durante máis dunha hora e media.
Na mesa redonda participaron Rosa Crujeiras, Maite Flores, María José López Couso e Alba Nogueira, que expuxeron as súas propostas arredor das necesidades actuais da universidade compostelá e das súas singularidades como institución histórica inserida na cidade.
A quenda inicial correspondeu a Maite Flores, quen definiu a USC como “un dos activos de Santiago” e subliñou que a universidade “non é soamente un centro de educación, senón que é un dos principais motores da cidade”. Na súa intervención tamén fixo referencia ao campus de Lugo, valorando a “vida” que a presenza universitaria achega á cidade amurallada. Flores apostou por reforzar a internacionalización da USC mediante dobres titulacións e unha maior apertura a Latinoamérica, coa finalidade de “fomentar e potenciar a atracción de talento”.
A VIVENDA COMO PRIORIDADE
A cuestión da vivenda ocupou unha parte relevante do debate. Flores advertiu da “insuficiencia” de prazas nas residencias universitarias e sinalou que esta carencia obriga o alumnado a recorrer ao mercado privado. Na mesma liña, Rosa Crujeiras cualificou a situación como unha “emerxencia social” en Santiago e apelou á necesidade de colaborar coas administracións con competencias en materia habitacional. A candidata tamén vinculou o modelo de cidade coa adaptación ao cambio climático, mencionando medidas como a creación de espazos verdes e a redución de emisións.
Crujeiras advertiu ademais do risco de converter Compostela nun “non lugar”, entendido como un espazo sen identidade nin historia, aínda que destacou que a cidade está lonxe desa situación “en parte porque é un lugar en maiúsculas pola súa universidade, que produce memoria colectiva, diversifica o pensamento e cultura”.
CULTURA, CIDADE E INFRAESTRUTURAS COMPARTIDAS
María José López Couso centrou a súa intervención na necesidade de construír unha comunidade universitaria “máis activa e máis saudable” e defendeu o uso compartido das infraestruturas universitarias cando exista “demanda social”. Referiuse á cultura como un “ecosistema compartido” e asegurou que este ámbito amosa con claridade que a USC vai máis aló do académico, cunha programación cultural propia “de alta calidade”. Ademais, propuxo impulsar o turismo de congresos e reforzar a formación ao longo da vida, ao considerar que “a formación xa non se limita a un momento vital”.
Pola súa banda, Alba Nogueira puxo o acento na dimensión laboral e demográfica da universidade, afirmando que “non se pode concibir Santiago sen a xente nova que chega en setembro á cidade” e lembrando que a USC é “un dos principais centros de traballo da cidade”. En materia de vivenda, reclamou de novo a reapertura da residencia de San Clemente, pechada desde o curso 2021/22, ao considerar que “os estudantes deciden non vir a Santiago polo problema da vivenda”.
Nogueira tamén destacou o valor dos edificios históricos da USC, que, segundo indicou, forman parte non só da cidade senón do conxunto de Galicia. Neste sentido, avanzou a súa intención de reclamar un tratamento específico no plan de financiamento, cunha liña propia para este patrimonio. A candidata remarcou que manter o “nivel de excelencia” da USC pasa pola modernización das infraestruturas e por unha administración “aberta, proactiva” e adaptada aos tempos actuais.
TRAXECTORIA DAS ASPIRANTES
No encontro tamén se fixo referencia ao perfil das catro candidatas. Rosa Crujeiras é catedrática de Estatística e directora científica do CITMAga, con experiencia investigadora internacional; Maite Flores é catedrática de Óptica, vicepresidenta da Sociedade Española de Óptica e coordinadora do grupo Photonics4Life, cunha traxectoria vencellada á investigación aplicada; María José López Couso desenvolveu unha ampla carreira de xestión universitaria como decana da Facultade de Filoloxía e vicerreitora; e Alba Nogueira é catedrática de Dereito Administrativo, especializada en dereito ambiental e dereitos lingüísticos, con presenza en órganos consultivos e redes de investigación.
