A Asociación de Pacientes e Usuarios do CHUS denunciou o caso dunha muller de 37 anos que leva de baixa laboral desde marzo de 2025 por unha lesión grave no xeonllo esquerdo e que, segundo a entidade, podería chegar a acumular máis de 22 meses de demora antes de recibir unha consulta para valorar un novo tratamento.
A paciente, identificada coas iniciais E.B.G., foi diagnosticada dunha condropatía rotuliana de grao IV, con destrución completa da cartilaxe e exposición ósea no xeonllo esquerdo. A asociación sostén que a falta dunha atención especializada en prazos razoables está a provocar un empeoramento da súa situación física, laboral e persoal, ata o punto de que se atopa en proceso de valoración dunha posible incapacidade permanente.
O colectivo enmarca este caso na situación xeral do Servizo de Traumatoloxía do Complexo Hospitalario Universitario de Santiago, que continúa entre os departamentos con maiores listas de espera da área sanitaria. De acordo cos últimos datos publicados polo Sergas, correspondentes ao 31 de decembro de 2025, había 2.709 persoas pendentes dunha intervención cirúrxica, das que 1.258 levaban máis de seis meses agardando.
Nas consultas externas de Traumatoloxía, outras 9.502 persoas estaban á espera de que se lles asignase unha cita, mentres que 594 pacientes superaban os 180 días de demora. Segundo os cálculos trasladados pola asociación, o servizo concentraba o 34,4% das persoas pendentes dunha operación ou consulta externa no conxunto da área sanitaria compostelá.
UNHA BAIXA LABORAL INICIADA EN MARZO DE 2025
A afectada explica que comezou a súa baixa laboral o 18 de marzo de 2025, cando tiña 36 anos, debido a unha dor intensa no xeonllo esquerdo. Tras pasar por diferentes probas, o 22 de maio dese mesmo ano un especialista de Traumatoloxía do CHUS recolleu nun informe que presentaba condropatía rotuliana de grao IV con derrame articular no xeonllo esquerdo e unha lesión leve no dereito.
A paciente achegou tamén probas de imaxe realizadas fóra do Sergas nas que, segundo relata, se apreciaba a desaparición da cartilaxe e a exposición do óso na articulación máis afectada.
Ese mesmo día recibiu unha infiltración de ácido hialurónico, aínda que o tratamento non conseguiu reducir os síntomas. No informe médico indicábase que, en ausencia de mellora, debía regresar seis meses máis tarde para avaliar outras opcións terapéuticas.
Porén, a partir dese momento, a paciente asegura que foi remitida sucesivamente a diferentes servizos sen conseguir acceder ao tratamento proposto. “Aquí comeza o meu periplo polo sistema sanitario”, afirma no testemuño difundido pola asociación.
Segundo o seu relato, o médico de atención primaria enviou inicialmente unha consulta telemática ao Servizo de Rehabilitación, desde onde lle comunicaron que o seu problema non correspondía a esa especialidade. Posteriormente foi derivada a Traumatoloxía do CHUS e, desde alí, á Unidade de Xeonllo do Hospital de Conxo.
Nese centro, explica, informárona de que a lista de espera para recibir infiltracións de plasma rico en plaquetas podía roldar os dous anos. A continuación foi remitida de novo a Rehabilitación do CHUS, onde existe equipamento para realizar ese procedemento e onde, segundo lle indicaron, a demora podía ser menor.
DA CATEGORÍA PREFERENTE Á ORDINARIA
A última solicitude foi tramitada inicialmente con carácter preferente. A afectada asegura que o seu médico de cabeceira lle entregou unha copia do volante tal e como figuraba no sistema clínico IANUS.
Tras presentar unha nova reclamación mediante a aplicación do Sergas, comprobou, segundo denuncia, que a prioridade da consulta pasara de preferente a ordinaria. “O peor de todo e o que me fai sentir máis ninguneada é que, tras facer a última reclamación ao Sergas, a miña preferencia para Rehabilitación cambia de preferente a normal. ¿Castigo por reclamar? Non o sei, francamente”, manifesta.
A paciente figura desde o 12 de maio de 2026 nunha lista pendente de programación, cunha data recomendada para a atención do 17 de maio. Ao deixar de estar clasificada como preferente, teme que a consulta poida demorarse ata 180 días máis.
A asociación critica que a modificación se producise sen que a usuaria recibise información sobre quen tomou a decisión nin sobre os criterios clínicos empregados. A entidade considera que a evolución da lesión e o deterioro funcional xustificaban conservar o carácter prioritario da petición.
Durante este período, a paciente sufriu tamén unha escordadura no nocello esquerdo, que atribúe aos fallos recorrentes do xeonllo e ás perdas de equilibrio. Afirma que a súa mobilidade continúa empeorando mentres permanece de baixa sen unha solución terapéutica definida.
“Chamei ao hospital para suplicar que me atendesen, que soamente quero ter o meu tratamento e volver ao traballo, á vida dunha muller de 37 anos con aparentemente moitos anos por diante”, sinala.
A afectada tamén trasladou ao centro que se atopa nun proceso para acoller un menor e que a súa situación sanitaria está a ter consecuencias directas sobre ese proxecto persoal. Engade que a Valedora do Pobo efectuou dous requirimentos relacionados co caso que, segundo asegura, non recibiron resposta.
A ASOCIACIÓN PIDE RESTABLECER A ATENCIÓN PRIORITARIA
A Asociación de Pacientes e Usuarios do CHUS considera que o caso mostra as consecuencias das demoras asistenciais sobre persoas que necesitan unha atención continuada e coordinada. A entidade argumenta que unha intervención temperá podería limitar o deterioro físico da paciente, reducir o tempo de baixa laboral e evitar a necesidade de empregar tratamentos máis complexos no futuro.
O colectivo tamén cuestiona o funcionamento das denominadas axendas dinámicas, nas que os pacientes permanecen pendentes de que se lles concrete a data da consulta. Ao seu xuízo, esta fórmula impide coñecer o tempo real de espera e deixa os usuarios sen unha cita asignada desde o momento da solicitude.
A asociación sostén que esta práctica podería entrar en conflito coa Orde do 13 de xullo de 2004 sobre a xestión das listas de espera e cos dereitos recollidos na Lei de Saúde de Galicia. En particular, cita o dereito dos pacientes a recibir información e a acceder á atención especializada de maneira coordinada e nun prazo razoable.
A entidade reclama que se revise a situación clínica e administrativa de E.B.G., que se aclare o cambio na prioridade da consulta e que se lle facilite o tratamento indicado. Ademais, estende a petición ao conxunto das persoas que permanecen á espera dunha operación ou dunha consulta especializada no CHUS.
“Esiximos que se poña fin a este abandono e que, dentro das canles recollidas no ordenamento xurídico e do Estado de dereito, se reconduza a atención de E.B.G. e de todos os pacientes que, como ela, ven vulnerados os seus dereitos recoñecidos legalmente”, conclúe a asociación.
