O Centro Singular de Investigación en Tecnoloxías Intelixentes da Universidade de Santiago de Compostela (CiTIUS) foi escollido por Microsoft como socio estratéxico para desenvolver un modelo fundacional de intelixencia artificial en lingua galega. Trátase dunha das tres colaboracións que a multinacional anunciou con centros de referencia no Estado para promover tecnoloxías lingüísticas adaptadas á diversidade europea.
Segundo informou a propia USC a través dun comunicado, o proxecto sitúa a Santiago no mapa da investigación en IA multilingüe, xunto ao Barcelona Supercomputing Center (BSC) e o centro HiTZ da Universidade do País Vasco, entidades coas que Microsoft tamén desenvolverá modelos fundacionais en catalán e éuscaro, respectivamente.
Estes modelos estarán integrados na plataforma Azure AI Foundry, dentro do programa Microsoft Open Innovation Center (MOIC), e forman parte dunha estratexia global da empresa para fomentar tecnoloxías abertas, responsables e sensibles á diversidade lingüística.
O obxectivo, segundo destaca Microsoft, é preservar o patrimonio cultural e garantir que todas as linguas europeas conten con representación na IA do futuro, algo que consideran esencial para reducir a brecha dixital e desbloquear novas oportunidades económicas no continente.
Para o CiTIUS, este acordo representa un novo fito dentro do ‘Proxecto Nós’, unha iniciativa impulsada pola Xunta de Galicia en 2020 coa colaboración do Instituto da Lingua Galega (ILG), coa finalidade de asegurar a presenza do galego na contorna dixital e nos sistemas intelixentes. O proxecto xa viña traballando en recursos lingüísticos e tecnolóxicos que serven de base para esta nova etapa.
A alianza non só ten un valor tecnolóxico, senón tamén simbólico e estratéxico, ao permitir que a lingua galega estea presente desde a orixe na construción das infraestruturas dixitais de nova xeración. Trátase dunha aposta por dotar o galego das mesmas capacidades que outras linguas en contextos de uso como asistentes virtuais, tradutores automáticos, motores de busca ou sistemas de recomendación intelixentes.
Desde a USC salientan que esta colaboración contribuirá a reforzar a presenza do galego na IA global e a ampliar o campo da investigación lingüística e tecnolóxica desenvolvida dende Galicia, nun momento no que o debate sobre a equidade lingüística nas ferramentas de IA está cada vez máis presente nos foros internacionais.
